Przewodnik po skali Mohsa

Rozmaitości

Przewodnik po skali Mohsa

Robert Sternicki

Lubi luksusowe zegarki, ubóstwia automaty i kolekcjonuje je pasjami. Jednocześnie uważnie śledzi wszelkie nowinki i wydarzenia ze świata zegarków. Prywatnie namiętnie pływa i podróżuje po różnych zakątkach świata.

10 marzec 2025

Jak wiecie, zegarki różnią się nie tylko designem, ale także materiałami, z których są wykonane. Dotyczy to również szkiełek – ich rodzaj zależy od stylu, przeznaczenia oraz półki cenowej modelu. Producenci stosują różne surowce, które wpływają na trwałość i odporność szkła na zarysowania. Właśnie tutaj kluczową rolę odgrywa skala Mohsa, określająca twardość materiałów. Jakie ma to znaczenie w świecie zegarków i które szkła są najbardziej odporne? Sprawdźmy!

 
 

Skala twardości Mohsa — co to takiego?

Friedrich Mohs, niemiecki fizyk i chemik, zasłynął badaniami nad twardością minerałów. Owocem jego pracy była skala Mohsa – prosty, ale skuteczny system porównujący twardość różnych materiałów. Dzięki niemu można określić, jak bardzo dany minerał jest odporny na zarysowania, co ma kluczowe znaczenie także w zegarmistrzostwie.

 
Zegarki Herbelin
 

Skala Mohsa składa się z dziesięciu stopni, w których każdy kolejny minerał jest twardszy od poprzedniego i może go zarysować. Oto zestawienie, zaczynając od najmniej twardych:

 
  • 1. Talk – minerał bardzo łatwy do zarysowania
  • 2. Gips – minerał bardzo łatwy do zarysowania
  • 3. Kalcyt – minerał, który można zarysować co najmniej miedzianym drutem
  • 4. Fluoryt – minerał, który można zarysować co najmniej ostrzem noża
  • 5. Apatyt – minerał, który z trudem można zarysować ostrzem noża
  • 6. Ortoklaz (skalen) – minerał, który można zarysować narzędziem stalowym
  • 7. Kwarc – minerał, który może zarysować szkło
  • 8. Topaz – minerał, który zarysuje szkło bez trudu
  • 9. Korund – minerał, który tnie szkło, ale może go zarysować tylko diament
  • 10. Diament – minerał, który można zarysować tylko innym diamentem
Zegarki - oferta
 

Rodzaje szkiełek w zegarkach a ich twardość w skali Mohsa

Nie każde szkło zegarkowe jest tak samo odporne na zarysowania. W zależności od zastosowanego materiału różnią się one twardością oraz trwałością. W skali Mohsa można przypisać im następujące wartości:

 
  • Szkło akrylowe (hesalitowe) – wykonane z tworzywa sztucznego, jest elastyczne i odporne na stłuczenia, ale bardzo podatne na zarysowania. Jego twardość to około 3-4 w skali Mohsa.
  • Szkło mineralne – najczęściej stosowane w zegarkach ze średniej półki cenowej. Jest trwalsze od akrylowego i ma twardość na poziomie 5-6, co zapewnia umiarkowaną odporność na zarysowania.
  • Szkło szafirowe – najtwardszy rodzaj szkła stosowany w zegarkach premium. Jego twardość to 9, co oznacza, że może je zarysować jedynie diament lub inny materiał o podobnej twardości.
Zegarek Tissot PRX
 

Czy twardość szkła to wszystko? Inne czynniki wpływające na jego trwałość

Twardość szkła to kluczowy parametr, ale nie jest jedynym czynnikiem wpływającym na jego odporność i funkcjonalność w codziennym użytkowaniu. Istotnym aspektem jest odporność na uderzenia – szkło akrylowe, mimo niskiej twardości, jest elastyczne i trudniejsze do zbicia niż szkło mineralne czy szafirowe. Z kolei szkło szafirowe, mimo że praktycznie nie rysuje się w codziennym użytkowaniu, jest bardziej kruche i w przypadku mocnego uderzenia może pęknąć.

 

Kolejnym czynnikiem, który warto wziąć pod uwagę, są powłoki antyrefleksyjne. Zegarki z szafirowym szkłem często posiadają warstwy redukujące odbicia światła, co poprawia czytelność tarczy. Niestety, powłoka ta jest bardziej podatna na drobne rysy niż samo szkło, co może wpłynąć na estetykę zegarka.

 
Zegarki U-Boat
 

Wybór odpowiedniego szkła zależy również od stylu życia użytkownika. Osoby aktywne, które narażają zegarek na przypadkowe uderzenia, mogą preferować szkło mineralne, które stanowi kompromis między trwałością a odpornością na pęknięcia. Natomiast dla tych, którzy cenią maksymalną odporność na zarysowania i noszą zegarek głównie w biurowych warunkach, najlepszym wyborem będzie szkło szafirowe.

 

Jak dbać o szkło zegarka, aby służyło jak najdłużej?

Bez względu na rodzaj szkła, odpowiednia pielęgnacja pozwala zachować jego estetykę i funkcjonalność przez długi czas. Kluczowe jest unikanie kontaktu z twardymi powierzchniami, takimi jak metalowe elementy, ściany czy kamienie, które mogą spowodować rysy lub pęknięcia. Warto przechowywać zegarek w dedykowanym etui lub na specjalnej poduszce, szczególnie gdy nie jest noszony na co dzień.

 

Regularne czyszczenie szkła to kolejny istotny aspekt pielęgnacji. Zaleca się używanie miękkiej ściereczki z mikrofibry, która skutecznie usuwa kurz i drobne zanieczyszczenia, mogące prowadzić do mikrozarysowań. W przypadku szkła szafirowego i mineralnego można stosować delikatne środki czyszczące przeznaczone do optyki, które pomogą zachować przejrzystość powierzchni.

 
Timex Marlin® Automatic TW2Y06400
 

Dla osób, które chcą dodatkowo zabezpieczyć swoje szkło przed uszkodzeniami, dostępne są specjalne folie ochronne, podobne do tych stosowanych na ekranach smartfonów. Choć nie są one powszechnie używane w zegarkach, mogą stanowić dodatkową warstwę ochronną, szczególnie w modelach z droższym szkłem.

 

Dzięki świadomej pielęgnacji i odpowiedniemu użytkowaniu zegarka można znacznie wydłużyć żywotność szkiełka, niezależnie od jego rodzaju. Warto więc dbać o detale, które w dłuższej perspektywie pozwolą cieszyć się nienagannym wyglądem zegarka.

 

Które szkło zegarkowe jest najlepsze?

Wybór odpowiedniego szkła w zegarku zależy od indywidualnych potrzeb użytkownika. Każdy rodzaj ma swoje zalety i wady – szkło akrylowe jest lekkie i odporne na pęknięcia, ale łatwo się rysuje, szkło mineralne to kompromis między trwałością a odpornością na uszkodzenia, natomiast szkło szafirowe zapewnia najwyższą odporność na zarysowania, ale może pęknąć przy mocnym uderzeniu.

 
zegarki venezianico
 

Najlepszym rozwiązaniem dla osób ceniących trwałość i elegancję będzie szkło szafirowe, zwłaszcza jeśli zegarek nie jest narażony na intensywne użytkowanie w trudnych warunkach. Jeśli jednak liczy się wytrzymałość na uderzenia i bardziej dynamiczny styl życia, warto rozważyć szkło mineralne. Akrylowe szkiełka to natomiast opcja dla zwolenników zegarków vintage oraz modeli, w których liczy się łatwość polerowania powierzchni.

 
Zegarek Tissot
 

Niezależnie od wyboru, odpowiednia pielęgnacja pozwala wydłużyć żywotność szkła i zachować estetyczny wygląd zegarka na długie lata. Dlatego warto pamiętać o ochronie przed zarysowaniami, regularnym czyszczeniu oraz przechowywaniu zegarka w odpowiednich warunkach. Dzięki temu nawet po wielu latach szkiełko wciąż będzie wyglądać jak nowe.

 

Szafirowe czy mineralne? Szeroka oferta zegarków na naszej stronie!

Skala Mohsa to praktyczne narzędzie pozwalające ocenić twardość materiałów, w tym szkieł stosowanych w zegarkach. Choć odporność na zarysowania jest ważnym czynnikiem, warto pamiętać, że na trwałość szkła wpływają także inne aspekty, takie jak elastyczność, odporność na uderzenia czy dodatkowe powłoki ochronne.

 

Jeśli chcesz zobaczyć, jak różne rodzaje szkieł prezentują się w zegarkach, sprawdź naszą ofertę – znajdziesz u nas szeroki wybór modeli na każdą okazję!


Robert Sternicki

Lubi luksusowe zegarki, ubóstwia automaty i kolekcjonuje je pasjami. Jednocześnie uważnie śledzi wszelkie nowinki i wydarzenia ze świata zegarków. Prywatnie namiętnie pływa i podróżuje po różnych zakątkach świata.